Resimde derinlik yanılsaması bir yetenek değil, ~600 yıl önce icat edilmiş bir tekniktir
İnsanlık binlerce yıl resim yaptı; ama tablonun içine doğru "uzayan" gerçekçi derinlik, ancak 15. yüzyılda matematiksel kurallarla icat edildi.
Bir manzara resmine bakınca uzaklığı hissedersin. Peki Orta Çağ resimleri neden tuhaf biçimde "düz" görünür?
Orta Çağ resimlerinde figürlerin boyutu uzaklığa göre değil, önemine göre belirlenirdi; bu yüzden bize "yassı" görünürler. Resmin içine doğru tutarlı bir derinlik hissi veren teknik henüz yoktu.
Bu teknik, çizgisel perspektif, 15. yüzyıl Floransa'sında ortaya çıktı. Mimar Filippo Brunelleschi ~1420'de bunu bir deneyle gösterdi; Leon Battista Alberti ise 1435 tarihli "Della Pittura" (Resim Üzerine) adlı eserinde kurallarını yazıya döktü: ufuk çizgisi, kaçış noktası ve uzaklaştıkça küçülen ölçüler.
Yani derinlik, gözün doğal bir yeteneği değil; keşfedilip öğretilen, matematiğe dayalı bir buluştur. Bir kez icat edilince, insanların resme, mimariye, hatta dünyaya bakışı değişti.
Bugün doğal sandığımız pek çok şey, aslında birinin icat etmesi gereken bir buluştu. İnsan, görmeyi bile zamanla öğrenir.
Kaynaklar
- Della Pittura (Resim Uzerine) - cizgisel perspektifin kurallari - Leon Battista Alberti, 1435
- Brunelleschi'nin perspektif deneyi (~1420, Floransa) - Ronesans sanat tarihi
Buradan nereye?
İnsanlar binlerce yıl saydı, hesap yaptı, ticaret kurdu; ama "hiçliği" bir SAYI olarak yazmak çok sonra, görece geç gelen bir buluştu.
KeşfetHiç uzaya çıkmadan, yalnızca iki şehirdeki gölge açısını ve aralarındaki mesafeyi kullanarak Dünya'nın çevresi şaşırtıcı doğrulukta hesaplandı.
KeşfetBir şeyi binlerce saat yapmak seni otomatik olarak ustalaştırmaz; ustalık, sınırını zorlayan ve geri bildirim alan "kasıtlı pratikle" gelir.
Keşfet